Çocuklarda Karşı Gelme Bozukluğu Nedir? Nasıl Çözüm Bulunur?

Karşı gelme, bir tür davranış bozukluğudur. (KGB) Çoğunlukla çocuklukta teşhis edilir. KGB’li çocuklar, akranlarına, ebeveynlerine, öğretmenlerine ve diğer otorite figürlerine karşı işbirliği yapmaz, meydan okur ve düşmandır. Kendilerinden çok başkalarını rahatsız ederler.

Hangi Çocuklar KGB İçin Risk Altındadır?

KGB, erkeklerde kızlardan daha yaygındır. Zihinsel sağlık sorunları olan çocuklarda karşı gelme bozukluğunun olma olasılığı daha yüksektir. Bu zihinsel rahatsızlıklar şunlardır:

• Duygu durum veya anksiyete bozuklukları
• Davranış bozukluğu
• Dikkat eksikliği/ hiperaktivite bozukluğu (DEHB)

Bir Çocukta KGB’nin Belirtileri nelerdir?

KGB’li çocuklarda ve gençlerde görülen semptomların çoğu, zaman zaman diğer çocuklarda da görülebilir. Bu, özellikle 2 veya 3 yaşlarındaki veya ergenlik çağındaki çocuklar için geçerlidir. Birçok çocuk bu davranış bozukluğuna sahip olmasa da; itaatsizlik etme, ebeveynleriyle tartışma veya otoriteye karşı gelme eğilimindedir. Özellikle yorgun, aç veya üzgün olduklarında bu şekilde davranabilirler. Ancak KGB’li çocuklarda ve gençlerde bu belirtiler daha sık görülmektedir. Ayrıca bu durum öğrenme ve okul uyumuna da müdahale eder. Hatta bazı durumlarda, çocuğun başkalarıyla olan ilişkilerini dahi bozarlar.

Sinir Krizleri Geçiren Çocuklara Nasıl Davranılmalıdır?

KGB belirtileri şunlardır:

• Sık sık öfke nöbetleri geçirmek
• Büyüklerle çok tartışmak
• Bir yetişkinin istediğini yapmayı reddetmek
• Her zaman kuralları sorgular ve kurallara uymayı reddeder.
• Yetişkinler de dahil olmak üzere başkalarını kızdıracak veya üzecek şeyler yapmak
• Çocuğun kendi yanlış davranışları veya hataları için başkalarını suçlamak
• Başkaları tarafından kolayca sinirlenmek
• Genellikle kızgın bir tavır sergilemek
• Sert veya kaba konuşmak
• İntikam almak

Bu belirtiler diğer zihinsel sağlık sorunlarına benzeyebilmektedir.

 Bir Çocukta KGB Nasıl Teşhis Edilir?

Çocuğunuzda veya gencinizde KGB belirtileri fark ederseniz, hemen bir teşhis arayarak yardımcı olabilirsiniz. Erken tedavi genellikle gelecekteki sorunları önleyebilmekte.

Bir çocuk psikiyatristi veya kalifiye bir ruh sağlığı uzmanı KGB’yi teşhis edebilmektedir. Çocuğun davranışları hakkında ebeveynler ve öğretmenlerle konuşacak ve çocuğu gözlemleyebilmekte. Bazı durumlarda, çocuğunuzun diğer sağlık testlerine ihtiyacı olabilmektedir.

Ergenlik Dönemindeki Çocuklara Yaklaşım Nasıl Olmalıdır?

KGB Nasıl Tedavi Edilir?

Erken tedavi genellikle gelecekteki sorunları önleyebilmektedir. Belirlenen tedavi, çocukların semptomlarına, yaşına aynı zamanda KGB’nin ne kadar kötü olduğuna da bağlı olarak değişir. .

KGB’si olan çocukların, kendileri için neyin işe yaradığını bulmadan önce farklı terapistleri ve terapi türlerini denemeleri gerekebilmektedir. Tedavi türleri şunlardır:

• Bilişsel-davranışçı terapi. Bu yöntemle çocuk, sorunları daha iyi çözmeyi ve iletişim kurmayı öğrenir. Ayrıca dürtüleri ve öfkeyi nasıl kontrol edeceğini de öğrenir.
• Aile Terapisi. Bu terapi iletişim becerilerini ve aile etkileşimlerini geliştirir. KGB’li bir çocuğa sahip olmak ebeveynler ve kardeşler için çok zor olabilmekte. Bu sebeple hepsinin desteğe ihtiyacı olabilmektedir.
• Akran grubu terapisi. Çocukta daha iyi sosyal ve kişilerarası beceriler geliştirmek için bu tedavi uygulanır.

Elif Yüce

Hacettepe Üniversitesi Çocuk Gelişimi Bölümü